Kardiyoversiyon, kalbin anormal derecede hızlı veya düzensiz attığı ritim bozukluklarını normal ritme döndürmek için uygulanan tıbbi bir işlemdir. Bu işlem, kalbe kontrollü bir elektrik şoku verilerek veya belirli ilaçlar kullanılarak kalbin elektriksel sisteminin yeniden başlatılması prensibine dayanır.
Kardiyoversiyon Nedir?
Kardiyoversiyon, kalbin olması gereken düzenli atış ritmini kaybettiği durumlarda, ritmi tekrar normale çevirmek amacıyla yapılan tıbbi müdahaledir. Kalbin elektriksel uyarılarını kısa süreliğine durdurarak kalbin kendi doğal ritim merkezinin kontrolü tekrar ele almasını sağlar.
Kardiyoversiyon özellikle atriyal fibrilasyon veya atriyal flutter gibi, kalbin üst odacıklarının düzensiz titrediği veya çok hızlı attığı durumlarda kalbin verimliliğini artırmak için tercih edilir. Kardiyoversiyon ayrıca supraventriküler taşikardi (kalbin üst odacıklarından kaynaklanan hızlı ritimler) ve ciddi ventriküler aritmiler (kalbin alt odacıklarından kaynaklanan hızlı ritimler) gibi taşikardi türlerinde de uygulanır. Özellikle hastanın tansiyonu düşmüş veya kalp fonksiyonları bozulmuşsa, acil kardiyoversiyon hayat kurtarıcı olabilir.
Kardiyoversiyon Türleri Nelerdir?
Kardiyoversiyon türleri, işlemin uygulanış biçimine göre iki ana gruba ayrılır. Birincisi ve en yaygın olanı “elektriksel kardiyoversiyon”dur; bu yöntemde göğüs duvarına yerleştirilen pedler aracılığıyla kalbe milisaniyeler süren senkronize bir elektrik akımı verilir. İkincisi ise “farmakolojik (ilaçla) kardiyoversiyon”dur; bu yöntemde elektrik yerine damar yoluyla veya ağızdan verilen güçlü ritim düzenleyici ilaçlar kullanılarak kalbin normal ritme dönmesi beklenir.
Kardiyoversiyon Neden Yapılır?
Kardiyoversiyonun amacı, ritim bozukluğuna bağlı olarak gelişen şikayetleri ortadan kaldırmak ve kalbin vücuda daha etkin kan pompalamasını sağlamaktır. Uzun süre devam eden ritim bozuklukları kalbi yorarak kalp yetmezliğine yol açabilir veya kalp içinde pıhtı oluşmasına neden olarak inme riskini artırabilir. Bu işlem, hastanın yaşam kalitesini artırmak ve bu tehlikeli komplikasyonların önüne geçmek için gerçekleştirilir.
Kardiyoversiyon Nasıl Yapılır?
Kardiyoversiyon işlemi, elektriksel yöntemle yapılacaksa genellikle kısa süreli bir genel anestezi veya derin sakinleştirici altında uygulanır, böylece hasta elektrik şokunu hissetmez. İşlem öncesinde kalpte pıhtı olup olmadığını kontrol etmek amacıyla bazen yemek borusu yoluyla bir ultrason (TEE) yapılabilir. Hasta uyutulduktan sonra, göğüs ve sırt bölgesine yapıştırılan pedler üzerinden uygun dozda elektrik akımı verilir. Tüm süreç birkaç dakika içinde tamamlanır ve kalbin ritmi ekrandan anlık olarak takip edilir.
Kardiyoversiyon Sonrası İyileşme
Kardiyoversiyon sonrası iyileşme, kullanılan anestezinin etkisinin geçmesiyle birlikte oldukça hızlı gerçekleşir. Hasta genellikle birkaç saatlik gözlemin ardından aynı gün taburcu edilebilir. İşlemden sonra göğüs bölgesindeki ped yerlerinde hafif bir kızarıklık veya hassasiyet olması normaldir ve bu durum birkaç gün içinde kendiliğinden geçer. Hastanın normal ritmini koruyup korumadığı, taburcu olduktan sonraki kontrollerde yapılan EKG çekimleriyle yakından izlenir.
Kardiyoversiyon Sonrası Nelere Dikkat Edilmelidir?
Kardiyoversiyon sonrası dikkat edilmesi gerekenler, özellikle işlemin başarısını korumaya yöneliktir. Ritim bozukluğunun tekrarlamasını önlemek amacıyla doktorun reçete ettiği ritim düzenleyici ve kan sulandırıcı ilaçlar kesintisiz kullanılmalıdır. İşlem günü anestezi alındığı için araç kullanılmamalı ve önemli kararlar verilmemelidir. Ayrıca, kalbi yorabilecek aşırı kafein tüketimi, stres ve yoğun alkol kullanımı gibi tetikleyicilerden uzak durmak ritmin istikrarı için kritiktir.
Ne Zaman Doktora Başvurulmalı?
Kardiyoversiyon sonrası tıbbi yardım, eğer işlemden sonra daha önce hissedilen çarpıntı şikayeti tekrar başlarsa vakit kaybedilmeden alınmalıdır. Göğüs ağrısı, nefes darlığı, baş dönmesi veya konuşma bozukluğu gibi yeni gelişen şikayetler, işlemin başarısız olduğunu veya yeni bir komplikasyon geliştiğini işaret edebilir. Ayrıca, kan sulandırıcı kullanan hastaların diş eti kanaması veya idrarda kan görmesi gibi durumlarda, ilaç dozunun ayarlanması için mutlaka doktoruna bilgi vermesi gerekir.
Kalp ritim bozukluğu nedir yazısını buradan okuyabilirsiniz.
Referans: Cardioversion
